O co chodzi z tą emeryturą
Ilustracja: canstockphoto

Strona główna / O co chodzi z tą emeryturą?

O co chodzi z tą emeryturą?

Niepokojące sygnały związane z ostateczną wysokością świadczeń emerytalnych dla obecnych pracowników sprawiają, że wielu unika konfrontacji z wiedzą o systemu emerytalnym.

Jakie mamy obecnie dostępne opcje?

System emerytalny w Polsce opiera się na trzech filarach: I filar tworzy Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, II – otwarty fundusz emerytalny (OFE), a III  – to indywidualne konto emerytalne (IKE), indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego (IKZE) lub pracowniczy program emerytalny (PPE)

Pierwszy filar jest obowiązkowy i wiąże się z zasilaniem konta w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Obecni pracownicy – na zasadach umowy pokoleniowej – fundują obecnym emerytom zabezpieczenie finansowe. Środki odkładane do ZUSu są waloryzowane w zależności od jakości płac w kraju, od poziomu zatrudnienia i od wysokości cen. Jeśli te czynniki okażą się niekorzystnie, wówczas rośnie ryzyko związane z wartością naszych składek.

Drugi filar tworzą: subkonto w ZUS i rachunek w OFE. I w części dotyczącej OFE mamy dowolność wyboru – tzn. decydujemy się na określone Powszechne Towarzystwo Emerytalne, któremu ufamy i które poprowadzi nasz rachunek. Jeśli nie przystąpimy do OFE, nasza składka przechodzi automatycznie na subkonto w ZUS. Pieniądze z ZUS trafiają do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i właśnie stąd wypłacane są świadczenia dla emerytów.

Na wartość środków z subkonta w ZUS ma wpływ sytuacja gospodarcza państwa – zwłaszcza poziom PKB i inflacji. OFE natomiast, inwestując na rynkach kapitałowym i finansowym, ponoszą ryzyko związane ze zmianami na tych rynkach.

OFE czy ZUS? Gdzie emerytura będzie wyższa? To zależy np. od tego, jak dobre OFE wybierzemy. Dlatego warto przed podjęciem tej decyzji sprawdzić wyniki inwestycyjne danego funduszu i wziąć pod uwagę oceny niezależnych ekspertów.

Trzeci filar to wspomniane wyżej rachunki w IKE, IKZE i PPE. Przystąpienie do któregokolwiek z nich jest dobrowolne i daje pewne korzyści podatkowe, np. zwolnienie z płacenia podatku od zysków kapitałowych. W każdym momencie można uzyskać zwrot wpłaconych środków (jeśli jednak nie zachowamy odpowiednich terminów wpłat, to będziemy musieli zapłacić podatek).

W mechanizmie działania systemu emerytalnego kluczowym elementem są daty. W ciągu czterech miesięcy od podjęcia pierwszej pracy podejmujemy decyzję o tym, gdzie wpłacimy obowiązkowe składki (19,52 % pensji). Decyzję tę można zmienić dzięki tzw. oknom transferowym – między kwietniem a lipcem 2016 roku i potem co 4 lata. Dziesięć lat przed początkiem emerytury tzw. suwak bezpieczeństwa sprawia że nasze wszystkie składki (niezależnie, gdzie je deponowaliśmy) przenoszą się do ZUS.

Niestety analitycy raczej spójnie przewidują niskie świadczenia dla obecnie młodych pracowników. Według raportu Komisji Europejskiej z 2015 roku – za niespełna pół wieku wzrośnie dwukrotnie liczba osób pobierających emeryturę. Niemniej brak świadomości o kształcie obowiązującego systemu emerytalnego może nie sprzyjać naszym inwestycjom w przyszłość.

Agata Jagielska
Dziennikarka z zainteresowaniem obserwująca aktualne wydarzenia. Związana z mediami elektronicznymi i blogosferą.